Preken

De goede herder-Hij, die in onze plek wil staan

KONINGSKERK 10 - 01 - 2010

door ds. L. Krüger

Schriftlezing: Jes. 30: 15 e.v. - Joh. 10: - “Ik ben de goede herder….”

Ik wil, om mee te beginnen, iets heel persoonlijks met jullie delen. En ik doe dat omdat deze ervaring eigenlijk de bron voor deze preek was. Onlangs had ik een heel interessante ervaring. Het gebeurd zelden of nooit dat ik wakker ligt over iets (dat helpt toch niet, en bovendien is slapen veel fijner dan wakker liggen).

Maar wat soms wel gebeurt, is dat ik opeens wakker schrik. En dat gebeurde die nacht. Ik was klaarwakker. En allerlei zaken begonnen in mijn hoofd te spoken. Te malen. Dingen die mij dwars zaten. Dingen die mij frustreerden. Zaken waar ik het gevoel van had: dat gaat niet goed! Dingen die mensen doen, die mensen zeggen. Meestal leg ik deze dingen naast me neer. Ik denk dan bij mezelf: ach joh, maak je er niet druk over. Of: laat het maar, het is niet jou verantwoordelijkheid. Of: dat komt wel goed! Maar die nacht lukte het me absoluut niet. Toen probeerde ik de andere methode: gewoon Bijbelteksten citeren. - We hebben zo een ontzettende rijkdom vanuit de Bijbel: bemoediging, vertroosting, rijke beloften.

- Loof de Here, mijn ziel, en alles dat in mij is zijn heilige naam.

- De Here is mijn herder, mij ontbreek niets.

- Maak je geen zorgen, zeggende: wat zullen we eten, wat zullen we drinken, waarmee zullen we ons kleden. Uw hemelse Vader weet dat u al deze dingen nodig hebt.

Al deze geweldige teksten citeerde ik, maar het hielp niet. Het was net of er een storm in mij woedde. Heel onrustig, gefrustreerd; en het bleef maar malen, al deze gedachten.

Toe, opeens, kwam het heel duidelijk naar me toe: Mijn kind, het is de bedoeling dat Jézus in jóú plaats komt staan, niet jij in Zijn plaats!

En dat was het antwoord. Opeens was de storm over. Opeens volkomen rust. Want ik wist het gewoon: dit is het antwoord! Die vrede ervaar ik nog steeds. - Het is niet de bedoeling dat ik in Jezus’ plaats ga staan; het is de bedoeling dat Hij in mijn plaats komt staan. Dat was precies wat ik deed: ik nam dingen op mij en maakte mij druk over zaken die ik niet kon veranderen. Alleen Jezus kon dat. Híj is in beheer.

(Nu wil ik eerst één zaak ophelderen: Dit waar ik het nu over heb, betekent niét: Gods water over Gods akker laten lopen. Kijk, het kan gebeuren dat je je totaal nooit zorgen maakt over zeg de gemeente waar je toe behoort, of over de Kerk, de PKN. Kijk, kerkverlating. Dat er jaarlijks 30 000 mensen weglopen uit de PKN. dat de jeugd zich vaak niet meer verbonden voelt met de kerk. nee, daar heb ik nog nooit over wakker gelegen. Maar ja, dat komt niet omdat ik zo een rotsvast geloof in Jezus hebt… dat komt waarschijnlijk omdat het mij niet echt interesseert. Ik voel me niet betrokken. Het is mij niet belangrijk. Iemand zal wel het licht uit doen. Daar maak ik me geen zorgen over.

Nee, dit is niet waar het in deze preek om gaat: Gods water over Gods akker.

Mensen die denken dat we in de Koningskerk samen met de genadetheologie een soort slappe, nonchalante opstelling verkondigen, maken echt een heel grote fout. Hoe meer je de genade begrijpt, hoe meer betrokken en enthousiast dat je raakt! Er is voor mijn alleen één belangrijke zaak: om dicht bij Jezus te blijven! Hij staat op nummer 1 op mijn prioriteitslijst!

Nu ben ik me daar heel goed van bewust: vooral hier in Nederland zijn het vaak de “zwaardere”, de meer wettisch - geneigde gemeenten waar mensen nog trouw naar de kerk gaan.

- Daarom zeggen sommigen: misschien moeten we weer terug gaan naar dat zware, degelijke geloof; de zware, veroordelende prediking; meer klem op de wet, minder op de genade. Misschien lopen de kerken dan weer vol.

Ik denk niet dat het de bedoeling is dat we terugkeren naar Mozes en de Wet, en ook niet dat we zwaarder en meer veroordelend gaan preken. Nee, het is de bedoeling dat zij, die gegrepen zijn door de genade, die leven vanuit de genade, die begrepen hebben dat Jezus álles voor ons heeft gedaan dat zij ook méér en méér gegrepen worden door een geest van blijdschap, toewijding, trouw, vastberadenheid, kracht. Trouwens, dat merk ik ook bij zo velen. Zij, die veel hebben ontvangen en wie veel vergeven is zij openbaren vaak een grote trouw en dankbaarheid. Zoals een jong vrouw in Drenthe ooit tegen mij zei: zo tegen woensdag kan ik niet meer wachten dat het zondag moet worden!

Het woord “discipel” is onmiskenbaar onderdeel van het woord “discipline”!

De ene discipel van Jezus die volkomen heeft geleefd vanuit de liefde die Jezus voor hem had (Johannes – hij noemde zichzelf zelfs: de discipel die Jezus lief had) was de enige discipel die ook bij het kruis stond!

Levend vanuit de genade wetende dat Jezus in onze plaats wil staan, leiden wij een geloofsleven van toewijding, kracht, discipline! - Het antwoord kwam zo duidelijk tot mij: Mijn kind, het is de bedoeling dat Jezus in jóú plaats komt staan, niet jij in Zijn plaats! En opeens begreep ik het: Híj is de herder, ik niet. Mijn taak is om op Hem te vertrouwen, en Hem toe te laten, een herder voor mij te zijn!

Ook kwam die geweldige jaartekst van twee jaar geleden bij me op: Dit zei God, de HEER, de Heilige van Israël:

‘In rust en inkeer ligt jullie redding, in geduld en vertrouwen ligt jullie kracht.’ NBG: Door bekering en rust zoud gij verlost worden, in stilheid en vertrouw en zou uw sterkte zijn,

“Bekering”: wegkeren van dat wat je zo dwars zit en ontstemt, en naar God toe keren. Niet op de situatie letten, maar op Jezus. Soms is het enige dat nodig is: gewoon de zaak in zijn handen leggen en op Hém vertrouwen.

In het licht hiervan wil ik kort bij twee gedeelten stilstaan: Joh. 10:

Jezus zegt: Ik ben de goede herder” Een “ik ben” uitspraak van Jezus, die direct teruggaat op Ex. 3, waar God zelf aan Mozes zegt: Ik ben de God van je vader, de God van Abraham, de God van Isaak en de God van Jakob.’

En wanneer Mozes vraagt: ‘Stel dat ik naar de Israëlieten ga en tegen hen zeg dat de God van hun voorouders mij gestuurd heeft, en ze vragen: “Wat is de naam van die God?” Wat moet ik dan zeggen?’ antwoordt God met deze aangrijpende woorden: Ik ben, die Ik ben. En Hij zeide: Aldus zult gij tot de Israëlieten zeggen: Ik ben heeft mij tot u gezonden… (NBG) (NBV: ‘Ik ben die er zijn zal. Zeg daarom tegen de Israëlieten: “IK ZAL ER ZIJN heeft mij naar u toe gestuurd.”

- ook een mooie vertaling, maar die lijn naar Jezus gaat hier verloren)

Jezus zegt: Ik ben de goede herder”

- Als je het gaat opzoeken, ontdek je dat de uitdrukking “Ik ben” 72 x in het Evangelie van Johannes voorkomt. 7 x gaat het over Johannes de Doper, die zegt: “ik ben het niet!” Eén keer is het de Samaritaanse vrouw bij de put die zegt: “ik ben immers een Samaritaanse” Eén keer is het de blinde die genezen werd, die zegt: “Ik ben het, die door Jezus genezen bent!” En dan opnieuw: “Ik ben het niet!” - Petrus die ontkent dat hij een volgeling van Jezus is, en die Jezus zo verloochent. Maar de rest: allemaal uitspraken van Jezus die zegt: “Ik ben!”

- ‘Ik ben het brood dat leven geeft, (3x!)

- ik ben van boven

- ‘Waarachtig, ik verzeker u, van voordat Abraham er was, ben ik er.’

- Ik ben het licht dat naar de wereld is gekomen, opdat iedereen die in mij gelooft niet meer in de duisternis is.

- ik ben de deur voor de schapen.

- Ik ben de goede herder

- ‘Ik ben de opstanding en het leven.

- ‘Ik ben de weg, de waarheid en het leven. Niemand kan bij de Vader komen dan door mij.

- Ik ben de ware wijnstok en mijn Vader is de wijnbouwer.

In Joh. 18 vinden we een heel buitengewoon en opmerkelijk gedeelte. Het speelt zich af in Getsemané, wanneer de soldaten samen met Judas komen om Jezus te arresteren: Hij liep naar hen toe en vroeg: ‘Wie zoeken jullie?’ Ze antwoordden: ‘Jezus uit Nazareth.’ ‘Ik ben het,’ zei Jezus, terwijl Judas, zijn verrader, erbij stond. Toen hij zei: ‘Ik ben het,’ deinsden ze achteruit en vielen op de grond. Weer vroeg Jezus: ‘Wie zoeken jullie?’ en weer zeiden ze: ‘Jezus uit Nazareth.’ ‘Ik heb jullie al gezegd: “Ik ben het,” zei Jezus. ‘Als jullie mij zoeken, laat deze mensen dan gaan.’

Wat een krachtige openbaring van de goddelijkheid van Jezus, ook in het uur van zijn diepste duisternis en beproeving!

Als je gelooft dat Jezus als het licht dat naar de wereld is gekomen,; de opstanding en het leven is; de weg, de waarheid en het leven is de ware wijnstok is, dan houdt het óók in, en dan mag je erop aan dat Hij ook de goede herder is. En dan mag je op Hem vertrouwen, en Hem in beheer van zaken laten.

Jezus zegt: Ik bén de goede herder… En dat ís Hij ook, en daarom mag ik Hem als zodanig aanvaarden.

Jezus zegt: Ik bén de góéde herder. En dat is Hij ook. Daarom moeten we heel goed uitkijken dat we Hem niet als een amateur, of erger nog: als een huurling gaan beschouwen en behandelen. Hij is ons volle vertrouwen waard! Ik kan het niet beter dan Hij. Echt niet. Zelfs al denk ik het soms. Hij is de goede herder. Ikzelf lijk meer op een schaap. Of hoogstens een huurling. Dus: laat de belangrijke beslissingen en de keuze van richting en van werkwijze maar aan Hem over! Jezus zegt: Ik ben de goede herder. En nu is er een belangrijk verschil tussen de herders van het Midden-Oosten, en de herders hier in West-Europa (en in Afrika, wat dat betreft.) In de tijd van Jezus liep de herder vooraan, vooruit. En de schapen volgen. Ik denk dat wij als West-Europeanen (waarschijnlijk nog sterker: wij als mensen) er veel moeite hebben om de herder te volgen. Het liefst lopen we voor de herder uit. En dan gebeurt het heel snel dat de herder ons niet meer leidt, maar drijft!

Eigenlijk is de oorspronkelijke situatie nóg mooier: Ze vertellen dat in het Midden-Oosten, en zeker ook in de tijd van Jezus, de herders vaak bij elkaar kwamen bij een oase. Ze zitten uiteraard bij te praten en uit te rusten, en de schapen weiden overal, verschillende kudden door elkaar.

En wanneer het dan tijd wordt, staat een van de herders op, fluit naar zijn schapen (of riep hen) en begin te lopen. En al zijn schapen volgen hem; van overal af komen ze aan en volgen ze hem. Want de schapen kennen de stem van de herder! De herder kent zijn schapen, en de schapen kennen hun herder.

Het tweede gedeelte:

Marc. 6: Ze voeren met de boot naar een afgelegen plaats, om daar alleen te kunnen zijn. Maar hun vertrek werd opgemerkt en velen hoorden ervan, en uit alle steden haastten de mensen zich over land naar die plaats en kwamen er nog eerder aan dan Jezus en de apostelen. - (wat een enthousiasme voor Jezus!) Toen hij uit de boot stapte, zag hij een grote menigte en voelde medelijden met hen, omdat ze leken op schapen zonder herder, en hij onderwees hen langdurig.

- Dat is de fout die we vaak maken: we denken dat onze zaken, onze vragen, onze onzekerheid, onze behoeften onszelf meer aan het hart gaan dan dat het Jezus aan het hart gaat. Soms denken wij dat Jezus maar weinig begaan is over onze behoeften. En dan denken wij: als ik nu maar in zijn plaats ga staan en de zaken overneem, dan komt het goed!

Dat was een beetje de fout die ikzelf maakte. En daarom zijn antwoord, zo duidelijk en nadrukkelijk: Mijn kind, het is de bedoeling dat Jézus in jóú plaats komt staan, niet jij in Zijn plaats!

Hij had medelijden met hen ze waren als schapen zonder herder

Als er één ding is wat ik geleerd heb, en dat is wat ik in deze dienst met jullie wil delen: Vertrouw Jezus blindelings en volkomen! het is de bedoeling dat Jézus in jóú plaats komt staan, niet jij in Zijn plaats!

Amen